Tại hội nghị tiếp xúc cử tri sáng 3/10, nhiều người dân Đà Nẵng bày tỏ lo ngại chính sách nhà ở xã hội bị lẫn lộn với hoạt động kinh doanh bất động sản, từ đó kiến nghị thành phố phải quản lý trực tiếp bằng ngân sách và quỹ đất công để đảm bảo đúng mục tiêu an sinh.
Lo ngại “thương mại hóa” nhà ở xã hội
Theo cử tri Nguyễn Thanh Ngọc (phường Thanh Khê), nhà ở xã hội vốn là chính sách hỗ trợ các nhóm yếu thế, người thu nhập thấp. Tuy nhiên, thực tế nhiều dự án khi giao cho doanh nghiệp triển khai đã nảy sinh tình trạng đội giá, thậm chí xuất hiện hiện tượng mua đi bán lại để trục lợi.
“Cần phân định rạch ròi. Nhà ở thương mại thì để doanh nghiệp đầu tư, còn dự án nhà ở xã hội phải do Nhà nước trực tiếp làm bằng ngân sách và quỹ đất công. Người thuê chỉ sử dụng trong giai đoạn khó khăn, khi điều kiện tốt hơn phải trả lại để nhường cho người khác,” ông Ngọc đề xuất.
Ông cũng nhấn mạnh, nguyên tắc then chốt là Nhà nước phải định giá, kiểm soát chặt chẽ, không cho phép người thuê bán, chuyển nhượng hay kiếm lời. “Nếu nhập nhằng giữa công ích và kinh doanh, mục tiêu an sinh sẽ bị phá vỡ,” ông nói thêm.
Ý kiến này nhận được sự đồng tình từ nhiều cử tri khác. Một số cho rằng, nếu không có cơ chế minh bạch, chính sách nhà ở xã hội sẽ khó đến được đúng đối tượng.
Chính quyền cam kết siết quản lý
Giải đáp thắc mắc của cử tri, ông Phạm Đức Ấn, Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng, Ủy viên Ủy ban Kinh tế của Quốc hội, khẳng định nhà ở xã hội là lĩnh vực được Đảng, Nhà nước đặc biệt quan tâm.
Trước mắt, thành phố triển khai các dự án có hỗ trợ lãi suất nhằm giảm gánh nặng tài chính cho người dân. Về lâu dài, chính quyền sẽ tính toán phương án dùng nguồn ngân sách để trực tiếp đầu tư xây dựng, thay vì phụ thuộc quá nhiều vào doanh nghiệp.
“Quốc hội đang thảo luận, nghiên cứu thêm về kiểm soát giá nhà ở xã hội và giá đất. Đây là vấn đề quan trọng, sẽ tiếp tục được hoàn thiện quy định trong thời gian tới,” ông Ấn nói.
Theo lãnh đạo thành phố, mục tiêu là đảm bảo công bằng, giúp nhóm yếu thế tiếp cận nhà ở phù hợp với khả năng, tránh biến chính sách an sinh thành kênh đầu tư.
Vấn đề giao thông cũng nóng tại nghị trường
Ngoài nhà ở xã hội, cử tri cũng phản ánh nhiều bất cập trong giao thông đô thị. Nhiều trường hợp vi phạm, theo ông Phạm Đức Ấn, không phải do thiếu hiểu biết mà do cố tình.
Thành phố sẽ đẩy mạnh tuyên truyền pháp luật, tăng cường xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, đặc biệt với nạn đua xe trái phép. Đồng thời, chính quyền sẽ siết quản lý trật tự tại các điểm thường xuyên bị lấn chiếm lòng đường, rà soát hệ thống đèn tín hiệu và xử lý tình trạng đường phố ô nhiễm do đất đá rơi vãi.
“Đà Nẵng là thành phố du lịch, nên môi trường và hình ảnh đô thị phải được giữ gìn. Đây là trách nhiệm không chỉ của cơ quan quản lý mà còn của mỗi người dân,” ông Ấn nhấn mạnh.
Tân Chủ tịch UBND thành phố lần đầu tiếp xúc cử tri
Hội nghị ngày 3/10 cũng đánh dấu lần đầu tiên ông Phạm Đức Ấn tiếp xúc cử tri sau khi được Ban Bí thư điều động giữ chức Phó bí thư Thành ủy Đà Nẵng (6/9), đồng thời được HĐND thành phố bầu làm Chủ tịch UBND nhiệm kỳ 2021-2026 (8/9).
Ông Ấn từng là lãnh đạo nhiều cơ quan, đơn vị trong lĩnh vực kinh tế, tài chính, được đánh giá có kinh nghiệm quản lý phù hợp với định hướng phát triển của Đà Nẵng. Theo Trưởng ban Tổ chức Trung ương Lê Minh Hưng, việc phân công này nhằm bổ sung nhân sự chiến lược trong bối cảnh thành phố đang xây dựng mục tiêu trở thành trung tâm tài chính quốc tế.
Sự kiện tiếp xúc cử tri lần này được xem như phép thử đầu tiên để ông Ấn lắng nghe và trực tiếp giải quyết các vấn đề dân sinh nóng bỏng.
Thành phố đi đầu về nhà ở xã hội
Theo thống kê, đến nay Đà Nẵng đã đưa vào sử dụng hơn 17.500 căn hộ chung cư nhà ở xã hội – con số cao nhất cả nước. Quỹ nhà này chủ yếu ưu tiên cho gia đình có công, hộ giải tỏa, cán bộ công chức, lực lượng vũ trang và người thu nhập thấp.
Chính sách này góp phần quan trọng trong việc giải quyết nhu cầu chỗ ở, đảm bảo an sinh xã hội và giữ chân nguồn nhân lực làm việc tại thành phố.
Tuy nhiên, theo nhiều chuyên gia, con số trên vẫn chưa đủ so với nhu cầu thực tế. Đà Nẵng đang phát triển mạnh về dịch vụ, du lịch, công nghệ, kéo theo lực lượng lao động nhập cư lớn. Do đó, nhu cầu về nhà ở giá rẻ, đặc biệt cho người trẻ, công nhân, vẫn rất lớn.
Thách thức và định hướng tương lai
Thực tế, việc xây dựng nhà ở xã hội tại các đô thị lớn thường gặp ba thách thức chính: quỹ đất hạn chế, vốn đầu tư chưa ổn định và nguy cơ “thương mại hóa”. Nếu để doanh nghiệp tham gia với mục tiêu lợi nhuận, giá thành dễ vượt khả năng chi trả của người dân. Ngược lại, nếu hoàn toàn phụ thuộc ngân sách, tiến độ và quy mô triển khai có thể bị hạn chế.
Chuyên gia quy hoạch Nguyễn Văn Hiếu nhận định: “Đà Nẵng đi đầu trong cả nước về số lượng căn hộ nhà ở xã hội, nhưng điều quan trọng là phải duy trì tính bền vững. Chính sách cần rõ ràng, minh bạch, tránh tình trạng ‘lách luật’ để trục lợi. Khi đó, nhà ở xã hội mới thực sự phục vụ đúng mục tiêu an sinh.”
Ông cũng đề xuất thành phố nghiên cứu mô hình hợp tác công – tư, trong đó Nhà nước giữ vai trò chủ đạo về quy hoạch, định giá và phân phối, còn doanh nghiệp tham gia ở khâu xây dựng, vận hành.
Cử tri kỳ vọng vào sự thay đổi
Qua buổi tiếp xúc, nhiều cử tri bày tỏ kỳ vọng lãnh đạo mới của thành phố sẽ có những bước đi quyết liệt hơn trong giải quyết vấn đề nhà ở xã hội, đồng thời nâng cao chất lượng hạ tầng giao thông, môi trường đô thị.
“Chúng tôi mong muốn các chính sách được thực hiện công bằng, không để nhà ở xã hội trở thành đặc quyền của một số nhóm. Cái người dân cần là sự minh bạch và cơ hội tiếp cận thật sự,” cử tri Nguyễn Thanh Ngọc nói.
Trong bối cảnh Đà Nẵng đặt mục tiêu trở thành trung tâm tài chính quốc tế, cùng với phát triển kinh tế số và dịch vụ, việc đảm bảo chỗ ở cho người lao động, chuyên gia, người dân thu nhập thấp càng có ý nghĩa then chốt. Nhà ở xã hội không chỉ là vấn đề an sinh, mà còn là nền tảng cho sự phát triển bền vững của thành phố.
